Krant van Blankenberge | Oorlogskroniek | 1917
Blankenberge: 01/01/2017 - Auteur: Pieter Deschoolmeester Oorlogskroniek | Januari 1917 ★ ★ ★ ★ ★ 2 januari 1917

Op bevel van de Kommandantur moet het Uitkerkse gemeentebestuur aangeven hoeveel paarden, wagens en paardenspannen er op dat moment op Uitkerks grondgebied voorhanden zijn.(1)

De Uitkerkenaren August Vandamme, Karel Hugo, W. Gielis, August Vaneecke en K. Blauwet waren elk in het bezit van 1 wagen én 2 paarden, wat een totaal aantal van 5 wagens en 10 paarden opleverde.



[Leutnant en Platzmajor Letz informeert naar het aantal paarden, wagens en paardenspannen op Uitkerks grondgebied. SAB.]

★ ★ ★ ★ ★ 8 januari 1917

Op verzoek van de Duitse garnizoenarts laat de Stadtkommandant afkondigen dat er geen melk meer gekocht mocht worden van het Uitkerkse gezin Van der Velde uit de Brugse Steenweg nr. 62. Alle omgang met deze gezinsleden was strikt verboden omdat er in hun huis typhusbacillen waren aangetroffen. De heer Van der Velde mocht zijn melk, hetzij onder strikte voorwaarden, wel nog bezorgen aan de Blankenbergse en Uitkerkse typhuspatiënten die verpleegd werden in het 'Seuchenlazarett' of de kraamkliniek van Oostende aangezien deze zieken al door typhus besmet waren. Zodoende werd op woensdag 10 januari 1917 een 'verschlossenen Kanne' of gesloten kan met melk van de heer Van der Velde, voorzien van een etiket met daarop zijn adresgegevens, aan de stationschef van Blankenberge afgegeven. De 'Stationsleiter' had het bevel gekregen om die melkkan op de trein van 09u05 met bestemming Oostende te zetten. Met de trein van 17u uit Oostende werd de lege melkkan vervolgens terug naar Blankenberge gebracht. Dit alles gebeurde onder toezicht van een Duitse soldaat die speciaal daarvoor door de Stadtkommandant naar het station was gezonden.(2)



[Alle contact met de familie Van der Velde was ten strengste verboden. SAB.]

★ ★ ★ ★ ★ 11 januari 1917

De Nederlandse krant De Telegraaf publiceert een artikel over de toestand in Blankenberge.(3) Dat het leven tijdens de bezetting in de vissersplaats allesbehalve aangenaam was, bewijzen volgende fragmenten:

'Van Blankenberge mag men naar Uitkerke, dat is een dorp tien minuten gaans ver. En dat is alles. De bewoners zitten dus gevangen in enkele straten beneden aan den hoogen langen zeedijk, die met hotels en sierlijke villa's prijkt, waarin echter de Duitscher meester speelt.'

'De sloepen der visschers liggen al twee jaar stil. De Duitschers dwingen drie visschers met een sleepboot voor hen bij de kust te vissen. De grootste visschen zijn voor de officieren; de drie Blankenbergenaars krijgen het afval tot loon. Is die sleepboot uit, dan mogen eenige andere visschers, in bezit van een paspoort, in roeiboten ook voor de kust ter vangst gaan.'

'De burgemeester D... is, zooals men weet, weg. Hij heeft Blankenberge tijdens de bezetting moeten verlaten. De bejaarde wethouder P... neemt zijn plaats in. Hij heeft geweigerd de lijsten der werkloozen af te leveren. De Duitschers hebben nu bekendgemaakt dat zij, die weigeren voor hen aan de kust te werken, dus militairen arbeid te verrichten, gedeporteerd zullen worden.'

★ ★ ★ ★ ★
13 januari 1917

[De Nederlandse consul Vanderhaert wordt door het gemeentebestuur bedankt voor de levering van ruim 6000 broden aan Blankenberge. SAB.]



Het college van burgemeester en schepenen richt een bedankingsbrief aan de ‘Hollandse’ consul voor de 6.200 broden die het Hollandse comité voor bevoorrading van de Belgische gemeenten tussen 3 juni en 12 augustus 1917 aan Blankenberge had geleverd.(4)

★ ★ ★ ★ ★ 20 januari 1917

De Duitse bezetter verbiedt de verdere afgifte van reistoelatingen voor de ganse Blankenbergse bevolking voor de duur van 8 dagen omdat 2 inwoners naar Brugge waren gereisd zonder reispas.(5)

★ ★ ★ ★ ★ 27 januari 1917

Brieven van zowel particulieren als openbare besturen die in de Kommandantur afgegeven worden, moeten voortaan in de 'vlaamsche of duitsche taal' opgesteld zijn, zo niet zouden ze onherroepelijk teruggegeven of zelfs vernietigd worden. Door de Franse taal in de administratie te verbieden, hoopte de bezetter de onvoorwaardelijke medewerking en steun te bekomen van de Vlamingen bij de uitvoering van hun plan om een autonoom Vlaanderen op te richten binnen het Duitse Keizerrijk.(6)



[Met deze maatregel wou de Stadtkommandant het frans uit de lokale bestuurlijke administratie verbannen. SAB.]

★ ★ ★ ★ ★ 28 januari 1917

Platzmajor en Leutnant Letz neemt alle gezamenlijke brandstofvoorraden (kolen, 'koks', 'briketten' en brandhout) in beslag. Vervoer en verkoop van brandstoffen zonder toelating van de 'Korpsintendantur' waren onder geen beding toegelaten. 'Verbruik voor kook-en verwarmingsdoeleinden in eigen huishouden en in eigene herbergen of winkels' bleef nog toegestaan, weliswaar voorlopig. Alle kolenhandelaars en 'bezitters en leiders van fabrieken en werkhuizen' dienden hun voorraden brandstof uiterlijk op 30 januari 1917 op de Kommandantur aan te geven. 'Opzettelijke en grofnalatige valsche meldingen' zouden streng bestraft worden. De Stadtkommandant moest wel overgaan tot deze maatregelen aangezien de winter van 1917 één van de hardste winters was van de vorige eeuw. Een strenge koudegolf teisterde toen ons land. Tussen 20 januari en 10 februari 1917 waren er 22 opeenvolgende ijsdagen waarbij de minimumtemperatuur maar liefst 17 keer onder -10° C zakte!(8)

★ ★ ★ ★ ★ 29 januari 1917

Door een schrijnend tekort aan aardappelen moeten alle Blankenbergse gezinnen tussen maandag 29 januari en woensdag 31 januari 1917 per hoofd – met uitzondering van de kinderen jonger dan 3 jaar – '4 kilos aardappelen terugleveren' in het magazijn 'nevens de Criée' in de Kerkstraat en dit telkens tussen 9u en 12u en 14u en 17u.(9)

★ ★ ★ ★ ★ 31 januari 1917

Stadtkommandant Muller laat afkondigen dat iedere inwoner van Uitkerke die zijn achterstallige belastingen niet betaalt voor de bezetter 'zal moeten arbeiden'. Hun huis zou bij niet-betaling bovendien 'met soldaten belegd worden'.(10) Om de Uitkerkenaars de kans te geven om zich in regel te stellen, werd op 5 februari 1917 in de voormiddag een speciale zitdag georganiseerd in het gemeentehuis.

★ ★ ★ ★ ★ (1) SAB, Uitkerke, doos 234, verordeningen van 2 januari 1917
(2) Idem, verordening van 8 januari 1917, nr. 7994 en 7993
(3) De Telegraaf van 11 januari 1917
(4) SAB, uitgaande briefwisseling van 13 januari 1917
(5) SAB, collegenotulen van 20 januari 1917
(6) SAB, Uitkerke, doos 234, verordening van 27 januari 1917
(7) Idem, verordeningen van 28 januari 1914
(8) www.kmi.be
(9) SAB, uitgaande briefwisseling van 27 januari 1917
(10) SAB, Uitkerke, doos 234, verordeningen van 31 januari 1917

Voor meer info of vragen rond de 'Oorlogskroniek' kunt u contact opnemen met de stadsarchivaris Pieter Deschoolmeester via e-mail archief@blankenberge.be of op het telefoonnummer ☎ +32 (0)50 63 64 25.
Neem ook een kijkje op: www.blankenberge.be/degrooteoorlog

© www.krantvanblankenberge.be