© Krant van Blankenberge | Een Vissersleven: Leven of Hel
Auteur Dany De Soete Een Vissersleven: Hemel of Hel :: Het eindpunt ::

Wanneer de Keizerlijke legers van Napoleon in 1813-18'14 de ene nederlaag na het andere lijden, ontruimen de Fransen geleidelijk de Zuid-Nederlandse gewesten. Op 30 augustus worden de Franse troepen onder bevel van generaal Vandamme bij Külm tot overgave gedwongen maar nog was de strijd niet gestreden. Pas bij Leipzig op 16, 17 en 18 oktober 1813 werden de troepen van Keizer Napoleon definitief verslagen door de troepen van Tsaar Alexander-I van Rusland, Keizer Frans van Oostenrijk en Koning Frederik Willem-III van Pruisen. Het betekende het einde van Napoleon en zijn heerschappij over Europa. Het rijk van Napoleon spatte als een zeepbel uiteen. Napoleon verdedigde Frankrijk met zijn laatste krachten. Een vredesaanbod waarbij de natuurlijke grenzen van Frankrijk zoals de Rijn, de Alpen en de Pyreneeën geëerbiedigd zouden worden sloeg hij af. In de laatste week van maart 1814 viel Parijs.

Tevoren had Napoleon, in het nauw gedrongen, nog laten weten dat hij het vredesaanbod van de natuurlijke grenzen aanvaardde maar het was te laat, zijn vijanden namen alleen maar genoegen met de Franse grenzen van 1792. Op 30 maart verscheen de Oostenrijkse maarschalk Blücher met zijn soldaten op Montmartre. Een dag later hield Tsaar Alexander zijn triomftocht in Parijs. Voor Napoleon zat er niets anders op dan zich over te geven.

Het was op 11 april 1814 dat Napoleon zijn akte van aftreden ondertekende. Napoleon werd door zijn overwinnaars met waardigheid behandeld. Hij mocht zijn titel van Keizer houden en hij kreeg een vorstendommetje toegewezen. Dat vorstendommetje was het eiland Elba. Bovendien kreeg hij een jaarlijks bedrag van 2 miljoen francs om in zijn onderhoud te voorzien. Ook voor zijn vrouw was een beleefde oplossing gevonden, ze mocht over het hertogdom Parma regeren.

Op 20 april inspecteerde Napoleon voor het laatst zijn oudgedienden. Daarna vertrok hij naar Elba. In maart 1815 keerde hij naar Frankrijk terug waar hij opnieuw de steun van leger en bevolking wist te verwerven. Hij vaardigde een liberale grondwet uit en bereidde een nieuwe campagne voor (honderd dagen).

Op 08 juni 1815 werd hij echter bij Waterloo verslagen door Wellington en Blücher en deze keer zijn de geallieerden minder grootmoedíg tegenover Frankrijk. Het land moest jaren een bezetting dulden en schadevergoeding betalen. Op 15 juli 1815 moest hij zich aan de Engelsen overgeven die hem naar Sint-Helena overbrachten waar hij nog zes jaar lang leefde. Op 05 mei 1821 overleed hij, 51 jaar oud, aan maagkanker. Zowel pro als contra moeten echter erkennen dat het gaat om een uitzonderlijk persoon, een geniaal strateeg, die door zijn veldtochten de ideeën uitdroeg die aan de basis van de moderne maatschappij lagen.

De Franse Revolutie was een complex van gebeurtenissen geweest dat diep in het politieke economische en maatschappelijke leven had ingegrepen, niet alleen in Frankrijk zelf maar in heel Europa. Vele 18de eeuwse ideeën waren in praktijk gebracht, vaak echter op onbezonnen en overhaaste wijze. Het is de verdienste van Napoleon geweest dat hij de resultaten van de Franse Revolutie ín Europa heeft uitgedragen en geordend. Het hete oude stelsel met vorstelijke absolutie, de bevoorrechte positie van adel en kerk, de onderworpenheid van de boeren en de verstarde gildeorganisatie was weggevaagd. Daarvoor in de plaats was voor iedereen hetzelfde staatsburgerschap met gelijke rechten en plichten gekomen, iedereen mocht het beroep uitoefenen wat hij wilde. Discriminatie vanwege het geloof was niet langer mogelijk. Men mocht zijn geloof vrijelijk belijden en men kon alle staatsambten bekleden, van welk geloof men ook was. De vrijheid van de mens stond hoog in het vaandel geschreven.

Wat onze visserij betreft zou het aanvankelijk goed moeten geweest zijn daar de Franse visserijwetgeving goed was. Maar de oorlogsomstandigheden waren evenwel oorzaak van veel ellende en verval. Vissers werden met of tegen hun zin ingelijfd bij de Franse marine. De willekeurige proclamaties die uitgevaardigd werden beknotte het vissen in het algemeen. Al bij al heeft deze woelige tijd slechts vage informatie nagelaten over de samenstelling van onze vissersvloot en het rendement ervan. Toch worden in 1804 te Blankenberge 10 sloepen voor de grote visserij en 60 boten voor de kleine visserij vermeld.

Na de Napoleontische oorlogen kwamen de Europese grootmachten overeen dat de oude verhoudingen in Europa moesten terugkeren. Grenzen werden terug verlegd en vorstenhuizen hersteld. Oostenrijk is niet meer geïnteresseerd in de afgelegen Zuidelijke-Nederlanden en het gebied wordt verenigd met de Noordelijke-Nederlanden. In juni 1814 bekrachtigen de vier grote mogendheden: Rusland, Oostenrijk, Engeland en Pruisen te Londen de eerder gesloten overeenkomst om de Zuidelijke-Nederlanden onder het Huis van Oranje te brengen.

lees verder
© www.krantvanblankenberge.be