Krant van Blankenberge | Cursiefje
Blankenberge: 19/07/2017 Aardworm Paul Dessein

'Indien je gelooft in de reïncarnatie, in welke dierengedaante zou je graag in je volgende leven hier op aarde wederkeren?' Wie kent die vraag niet? Het antwoord is niet vrij van allerlei moeilijkheden. Tot voor kort was mijn antwoord: ik zou graag een rups zijn.

Pas op: aan deze keuze zijn heel wat gevaren verbonden. Je kunt bijvoorbeeld door een achteloze mens zomaar doodgetrapt worden. Een kwajongen kan je oppakken en je in een glazen potje opsluiten om god weet wat voor gruwelijk experiment uit te voeren. En toch, deze gevaren nam ik voor lief omdat ik mij, in mijn huidige verschijningsvorm, onnoemlijk verheugde over het feit dat het merendeel van mijn belagers niet wist dat ik ooit als een mooie vlinder boven hun hoofden zou vliegen en genoegdoening zou beleven aan hun op mijn kleurenpracht gerichte afgunstige blikken. In mijn alles bij elkaar eigenlijk vrij onnozele ijdeltuiterij zag ik mezelf als dagpauwenoog. Bestaat er een mooier woord?

Ik heb onlangs iets wonderlijks gelezen. In het Amerikaanse continent, door een van die vele grillige spelingen van het biologische lot, heeft het 'Leven' vergeten wormen – aardwormen én rode wormen – voort te brengen. Een pijnlijke tekortkoming. Vroeger, maar dan ook werkelijk vroeger, ten tijde van onze vrij verre voorvaderen stond de aardworm in een zeer kwalijke roep. Hoe kom je aan zo'n faam? De wegen van allerlei vormen van geloof en van allerlei overtuigingen zijn echt ondoorgrondelijk.

Er staat echter altijd een door en door brave ziel op die de verdediging van terechte (bestaan die?) of onterechte verschoppelingen op zich neemt. De geroepen missionaris van dienst was in het aardwormenverhaal niemand minder dan onze goeie, ouwe vriend Darwin himself. Zoals bekend heeft diezelfde Darwin de aap in ere hersteld: in plaats van het onnozel slingerende geweld werd de aap opgewaardeerd tot onze rechtstreekse voorouder! Mensen erkennen en herkennen dat inzicht nogal vaak door ons 'nobel' menselijk gedrag te vergelijken met apenstreken. Onze Darwin nu heeft gewezen op de nuttige rol van de nederige in het verborgene wroetende aardworm: het beestje met zijn oneindig aantal aangelegde gangen geeft licht en water toegang tot de bovenste lagen van de aarde waardoor die aarde vruchtbaar wordt, ontvankelijk bijna.

Maar er is meer, oneindig veel meer! Dat zit namelijk zo: het reeds vernoemde biologische lot heeft gemaakt dat het leven van de aardworm duizelingwekkend eenvoudig is: een aardworm boort, een aardworm vreet (bovengrondse blaadjes die het in de aarde zuigt: een echte vreetzak!!), een aardworm schijt (met excuus voor het woord). Dat schijt nu, hoe onbeduidend op zich, is uitermate vruchtbaar in de zin van bevruchtend: 'wormaarde' is gezegende aarde, noch min noch meer. Je zou daar heel lang over kunnen doorbomen, maar de Krant van Blankenberge legt, wijselijk genoeg, beperkingen op.

Ten tijde van de ontdekking (verovering, aftastende kennismaking, kolonisatie) van Amerika hebben een paar wormen, hoogstwaarschijnlijk verscholen in een kluit aarde rond de wortelstok van een of andere plant die in aanmerking kwam om getransporteerd te worden naar het Nieuwe Land, de overtocht gemaakt naar Amerika, naar Virginia in het bijzonder. Daar zijn die enkele wormen begonnen aan een onvoorstelbare invasie. Ze voelden zich kiplekker (op dat ogenblik waren er nog geen gefokte scharrelkippen!) en plantten zich voort als gold het een race tegen de tijd. Ze koloniseerden de bovenste aardlaag van een streek zo groot als minstens Vlaanderen. Bevruchtend werk.

Als er 'iemand' in die streek in aanmerking kan komen voor de wonderbaarlijke titel van vruchtbaarheidsgodin, dan toch wel de bescheiden aardworm. Daarom dat ik nu in twijfel verkeer omtrent mijn reïncarnatiekeuze. Ik neig langzamerhand over tot de aardworm: zó nederig, zó in het geheim in de donkerte werken aan de vruchtbaarheid! Eén bedenking kwelt mij: als ik voor de aardworm kies vanwege zijn vermoedelijke, eenvoudige nederigheid, ben ik zelf dan niet in de hoogste mate hoogmoedig? En ... in mijn opvoeding werd hoogmoed als de ergste van de zonden beschreven: wie niet wordt als een lam ...

Waarom, waarom kan het leven dan toch nooit eens eenvoudig zijn?

PAUL (dessein)

© www.krantvanblankenberge.be